Referans - Yarının Habercisi | Gelir İdaresi Başkanlığı'nı müsteşarlık yapma planı

Gelirler Genel Müdürlüğü iken 2005 yılında yeniden yapılandırılarak Gelir İdaresi Başkanlığı yeni bir reform hazırlığında. Reform için yapılan tartışmalarda Gelir İdaresi Başkanılığı'nın müsteşarlık şeklinde örgütlenmesi görüşü öne çıkıyor.

2005 yılında 3 yıllık stand-by anlaşmasının şartı olarak kurulan Gelir İdaresi Başkanlığı yine IMF'nin talebiye etkinleştirilecek. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın Başbakanlığa veya Maliye'ye bağlı bir müsteşarlık olması da dahil, çeşitli alternatifler üzerinde çalışmalar başladı. Edinilen bilgiye göre çalışmaların asıl hedefi denetim birimlerini tek çatıda birleştirmek. Hazırlıklarda hesap uzmanlarını da yeni kurulacak yapının içine almak ve denetim birimlerini 21 ilde bulunan vergi dairesi başkanlıklara dağıtmak da planlanıyor. Gelir İdaresi'nin müsteşarlık olmasıyla birlikte Maliye Bakanlığı'ndan ayrılarak Başbakanlığa devredilebileceği ileri sürülürken, Devlet Bakanı Nazım Ekren'in yeniden yapılandırmayla yakından ilgilendiği belirtildi.

IMF ilk kez 2004 yılında Maliye Bakanlığı bünyesinde olan Gelirler Genel Müdürlüğü'nün bakanlıktan bağımsız özerk olarak yapılanmasını gündeme getirdi. Uzun bir süre bakanlar arasında ve kurumlar arasında çekişmeye neden olan yeniden yapılandırma çalışmaları, çalışanlar arasında da rahatsızlık yarattı. O dönemde kayıtdışı ekonominin kayıt altına alınması için denetim birimlerinin de tek çatı altında toplanması IMF tarafından gündeme getirildi. Ancak sadece gelirler kontrolörleri Gelir İdaresi içine alınabildi. Denetim birimlerinin tek çatı altında toplanmasına ilişkin direnç sürünce konuya Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın müdahil olduğu kulislere yayıldı. Hatta bu konuda Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Nazım Ekren'in de müdahil olmasının bizzat Başbakan Erdoğan tarafından istendiği belirtildi.

Müsteşarlık olsun talebi

Çalışmalarda Gelir İdaresi Başkanlığı'nın müsteşarlık şeklinde örgütlenmesi görüşü ortaya çıktı. Alternatifler içinde müsteşarlığın Maliye Bakanlığı'ndan ayrılarak bağımsız olması ve özerk hale getirilmesinin yer aldığı kaydedildi. Bazı yetkililer ABD ve İngiltere'de vergi uygulayıcısı birimlerin Hazine'ye bağlı özerk bir konumda olduğunu ifade ederek, ancak bu ülkelerde Hazine ve Maliye'nin aynı birimde toplandığını söylediler.

IMF'nin denetim konusunda, "yerinde denetimi" istediğini anlatan konuya yakın uzmanlar, müsteşarlık halinde örgütlenmenin ardından şu anda Gelir İdaresi'nden bağımsız olan ve Maliye Bakanı'na bağlı çalışan Hesap Uzmanları Kurulu'nun müsteşarlık bünyesine alınabileceğini, daha sonra da gelirler kontrolörleri ile birlikte 21 ilde bulunan vergi dairesi başkanlıklara dağıtılmasının gündemde olduğunu dile getirdiler.