Referans - Yarının Habercisi | İsrail Genelkurmay Başkanı askerleri kaçırılınca hisse senetlerini satmış

İki İsrail askerinin 12 Temmuz'da Hizbullah militanları tarafından kaçırılmasından sonraki bir kaç saat içinde borsadaki 27 bin 900 dolarlık hisse senedini satan Genelkurmay Başkanı Dan Halutz'un bu davranışı sağ ve soldan istifa seslerinin yükselmesine neden oldu.

İsrail Genelkurmay Başkanı Dan Halutz'un, iki İsrail askerinin 12 Temmuz'da Hizbullah tarafından kaçırılmasından saatler sonra borsadaki hisse senetlerini sattığı ortaya çıktı. Yediot Ahronot gazetesinin internet sitesindeki habere göre, “o sırada savaş çıkmasını beklemediğini” belirten Halutz, hisse senetlerini askerlerin kaçırılmasından birkaç saat sonra elden çıkardı.

Genelkurmay Başkanının hisse senetlerini sattığı haberi ilk olarak İbranice yayımlanan Maariv gazetesinde yer aldı. Bu gazeteye göre, Halutz'un sattığı kağıtlar yaklaşık 27 bin 900 dolar değerinde.

Halutz'un hisse senedi satışını Genelkurmay Başkanına yakın kaynakların doğruladığı belirtildi. İsrail ordusundan yapılan açıklamada ise “Genelkurmay Başkanı, kendisinin ve ailesinin mali konularını, İsrail'deki her vatandaş gibi şahsen düzenli olarak takip etmektedir” denildi. Açıklamada, “Genelkurmay Başkanı, İsrail vatandaşlarını korumak için gece gündüz durmadan çalışıyor. Kişisel işlerini kurcalamak doğru bir şey değil” ifadesi kullanıldı.

Tel Aviv Borsasında İsrail'in Lübnan'a saldırılarının başlamasıyla ilk 3 gün düşüş yaşanmıştı. İsrail askerlerinin kaçırıldığı 12 temmuzda 816 puan olan genel endeks bir gün sonra 782'ye, 14 Temmuz'da 748'e düşmüştü. Çok sayıda yatırımcı bu dönemde kağıtları için satış emri vermişti. Sermaye piyasasındaki işlemlerle ilgili olarak “içeriden bilgi almanın” yasak olduğunu hatırlatan Yediot Ahronot gazetesi, Sermaye Piyasası Kurulu'nun, Halutz'un 12 temmuzda yaptığı işlemlerin yasal olduğunu ve yasakları ihlal etmediğini duyurduğunu da kaydetti. Gazetenin haberinde, ancak İsrailli subayların Genelkurmay Başkanının bu tutumuna tepki gösterdiği belirtildi. Bu olayın ortaya çıkmasının ardından hem sağ sem de sol partilerin milletvekillerinden istifa çağrıları gelmeye başladı.

İsrail askerleri ateşkes sonrasında Güney Lübnan'dan çekilmeye başlarken, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad ise, Hizbullahın Lübnan'da İsrail'e karşı elde ettiği başarıdan sonra ABD'nin Ortadoğu planının hayal olduğunu söyledi. Esad dün Şam'da yaptığı açıklamada, Hizbullahın Lübnan'daki başarısından sonra bölgenin değiştiğini belirterek, ABD'nin Ortadoğu'daki emellerinin artık hayal olduğunu ifade etti. BM'nin barışın devamının sağlanmasından sorumlu operasyonlar şefi Jean-Marie Guehennoise, geçici barış gücü UNIFIL'a ilk takviye askerlerin “10 güne kadar” Lübnan'ın güneyine ulaşmasını umduklarını söyledi.

Savaşın faturası ağır

İsrail ile Lübnan'daki Hizbullah gerillaları arasında 34 gün süren çatışmalar sonrasında ateşkesin önceki gün başlamasının ardından iki taraf da kendilerini savaşın galibi olarak ilan ederken, ortaya ağır bir fatura çıktı. Bu süre içinde İsrail ordusu Lübnan'da 7 bin hedefe saldırı düzenlerken Hizbullah İsrail'i 3 bin 790 füze ile vurdu. 34 günlük çatışmanın çıkardığı faturadaki ana başlıklar ise şöyle sıralanıyor:

Lübnan

Kayıplar: Çoğunluğunu sivillerin oluşturduğu bin 100 ölü, 3 bin 700 yaralı. Ölenlerden 35 tanesi Lübnan asker ve polisi. Ayrıca Birleşmiş Milletler'in 5 gözlemcisi de öldü. İsrail 530 Hizbullah savaşçısını öldürdüğünü iddia ederken, Hizbullah ölü sayısının 80 olduğunu duyurdu.

Yer değiştirenler: 900 bin Lübnanlı evinden ayrılmak zorunda kaldı. En az 60 bin yabancı Kıbrıs ve Türkiye'ye kaçtı.

Ekonomi: Lübnan Kalkınma ve İmar Konseyi temmuz sonunda yaptığı açıklamada bombalı saldırıların 2.5 milyar dolarlık zarara neden olduğunu duyurmuştu. Ardından geçen iki haftada bu rakam daha da büyüdü. Bazı tahminler bu rakamın ikiye katlandığı ve 5 milyar dolara ulaştığı yönünde. Yol, köprü, liman ve havaalanlarına 440 milyon dolar, enerji sistemine 208 milyon dolar, telekom sektörüne 99 milyon dolar, su şebekesine 74 milyon dolar, sanayiye 190 milyon dolar askeri kuruluşlara ise 16 milyon dolarlık zarar faturası çıkarıldı. Beyrut Borsası iki hafta boyunca kanadı ve yüzde 14 düştü. Merkez Bankası döviz rezervlerinden 1 milyar dolar harcamak zorunda kaldı. Ekonomistler yüzde 5-6 olan büyüme tahminlerini yüzde 0 ve altına çekti. Turizm sektörü ağır yara aldı. Hizbullah'ın tahminlerine göre 15 binden fazla ev yıkıldı ve daha da fazlası tahrip edildi.

İsrail

Kayıplar: 40'ı Hizbullah'ın roket saldırısı sonucu hayatını kaybeden sivillerden olmak üzere 157 ölü var. Roket saldırılarında bin kişi yaralanırken savaş sırasında yaralanan askerlerin sayısı ise 450.

Yer değiştirme: Hizbullah'ın kuzey İsrail'e yönelik roket saldırıları 300 bin İsraillinin evini terk etmesine yol açtı.

Ekonomi: İsrail Merkez Bankası'na göre savaş ülke turizmine ve sanayiye 1.5 milyar dolar kaybettirdi. Ülkenin kuzeyindeki sanayi merkezlerinin zararı 1.38 milyar dolar. Gayri safi yurtiçi hasılada ise 3.45 milyar dolarlık, birbaşka deyişle yüzde 1,9'luk düşüş bekleniyor.