Referans - Yarının Habercisi | AB uyum için 'ekmeğin vergisini artır' diyecek

AB ile tam üyelik müzakerelerinin 11. başlığı 'vergilendirme' ile Türkiye'nin vergi sisteminde değişiklikler yapılması bekleniyor. Buna göre indirimli KDV uygulamasında oran yüzde 1'den yüzde 5'e çıkarılacak. Bu temel gıdada vergi artışı anlamına geliyor.

Türkiye'nin Avrupa Birliği (AB) yolunda alacağı 11. viraj olan "vergilendirme" başlıklı müzakere süreci, 30 Haziran tarihinde resmen başlarken, müzakerelerin ana eksenini dolaylı vergiler oluşturulacak. Müzakereler sonunda asgari eşiğin genel KDV'de yüzde 15'e çekilmesi beklenirken indirimli KDV'de ise alt limitin yüzde 5'e çekilmesi hedefleniyor. Böylece temel gıda gibi Türkiye'de yüzde 1 oranında vergi alınan ürünlerde vergi artışına gidilmesinin yolu açılıyor.

Diğer yandan ise Türkiye'de aynı üründen hem KDV hem de ÖTV alınmasının yarattığı sorun da giderilecek. Uzmanlara göre bu durum yüzde 72,3 olan dolaylı vergi gelirinde düşüşe neden olacak.

Müzakere başlığının açılması için geçtiğimiz aylarda alkollü içkilerde yeni ÖTV düzenlemesine giden Türkiye, tütün ithalatında ise ton başına 3 bin dolar olan ve bütçeye yıllık 200 milyon dolarlık katkı yapan Tütün Fonu kesintisinin de 2018'e kadar sıfırlanacağını taahhüt etmişti. Türkiye vergilendirme mevzuatının AB'ye uyumunu sağlayacak başlık müzakerelerinin sorunsuz geçeceğini dile getiren uzmanlar, "Vergilendirme AB ülkelerinde ulusal egemenlik alanı içinde tarif ediliyor. Kriz, AB'yi vergide daha korumacı yaptı. Türkiye, Kurumlar Vergisi ve KDV'de AB standartlarına uyuyor. Ama ÖTV'de yeni uygulama gerekebilir" diyor. Çek Cumhuriyeti'nin AB Dönem Başkanlığı'nın son gününde açılan "Vergilendirme" başlığı, bugüne kadar sendikal hakları düzenleyen "Sosyal Politikalar ve İstihdam" başlığının gölgesinde kalmıştı. Türkiye'nin bu başlığın açılması için gereken adımları atmaması ve bu alandaki reformları ertelemesi sonucunda, Türkiye-AB ilişkilerinde vergilendirme konusu gündeme geldi. Böylelikle Türkiye, AB müktesebatında yer alan 35 başlıktan 11'incisini açmış oldu.

Türkiye'nin AB üyeliği sürecinde danışmanlık hizmeti veren Eurohorizons Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Şebnem Karauçak, vergilendirmenin AB ülkeleri için ulusal egemenlik alanı olarak kabul edildiğini belirterek, "Burada amaç AB üyeleri arasında rekabetçiliği önleyici hak ihlallerine engel olmak. Bir üye devlet, diğer üye ülkelerin ürünlerine kendi ürünlerine uyguladığı vergi politikalarından farklı bir politika uygulayamaz. Zaten AB'nin vergi yaratma veya kaldırma yetkisi yok. Bu, ülkeler arasındaki asgari standartların belirlendiği bir konu" dedi.

En düşük KDV yüzde 5 olacak

AB ülkelerinde Kurumlar Vergisi'nin yüzde 29'dan yüzde 18'lere inen bir aralıkta uygulandığını, Türkiye'nin de yüzde 20 Kurumlar Vergisi oranı ile buna uyduğunu dile getiren Karauçak, "En fazla uyumlaştırma KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerde olacak. KDV'de asgari eşik yüzde 15. Bunun altına inemiyorsunuz. Ama yüzde 25 KDV uygulayan AB ülkeleri de var. Türkiye indirimli KDV oranlarında sıkıntı yaşıyor. AB, bu alanda yüzde 5'in altına inilmesini istemiyor. Türkiye'de ise bazı ürünlerde KDV oranı yüzde 1'e kadar iniyor. Ancak en düşük KDV oranı yüzde 5 olacak. Bu düzenlemelerle önümüzdeki dönemde AB ülkelerinden ithal edilecek birçok ürünün düşük vergilendirme sonucu bir miktar daha ucuza satın alınabileceğini söyleyebiliriz" diye konuştu.

İKV Vergi Uzmanı Sema Çapanoğlu da, vergilendirme başlığının Türkiye-AB ilişkilerinde sorunlu başlıklar içinde yer almadığını ve rahat bir müzakere süreci olacağını vurgulayarak, "Türkiye vergi oranları konusunda zaten birçok noktada uyum sağlamış durumda" dedi.

Türkiye'de verginin vergisi alınıyor

Türkiye'nin KDV ve ÖTV mevzuatını gözden geçirmek zorunda olduğunu ifade eden Marmara Üniversitesi Maliye Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Bumin Doğrusöz ise, Türkiye'de aynı üründen hem KDV hem de ÖTV alındığını hatırlatarak, şu değerlendirmede bulundu: "Üstelik KDV, ÖTV'nin üzerinde hesaplanıyor. Yani verginin de vergisi alınıyor. Bu düzenlemeler AB yönergelerine aykırı. Gelir veya Kurumlar Vergisi gibi dolaysız vergilerde ise AB ülkeleri genelinde uyumu sağlayacak bir yönerge yok. Dolaysız vergilerde uyum daha ziyade şirket birleşmeleri ve bölünmeleri ile ilgili konularda var. Ama bizim mevzuatımız bu konularda büyük oranda uyumlu. Dolaylı vergilerin AB'ye uyumu Hazine'de gelir kaybına yol açabilir. Özellikle kayıt dışı ekonominin kayıt içine alınması veya vergilendirilmeyen kaynakların vergi kapsamına alınması ile bu açığın giderilmesi lazım."

YENİ FASIL NELER GETİRECEK

* KDV uygulamasında yerli ve ithal ürün ayrımı yapılmayacak.

* Enerji, alkollü içecek ve tütün ürünlerinde ÖTV, AB'nin belirlediği oranlara uygun olacak.

* Tasarruf mevduatları vergilendirilecek.

* Sınır ötesi ekonomik faaliyetlerde çifte vergilendirme yapılmayacak.

AB'de en düşük ve en yüksek kurumlar vergisi oranları (%)
Güney Kıbrıs	10
Almanya	38
Türkiye	20

AB'de en düşük ve en yüksek KDV oranları (%)
Güney Kıbrıs	15
Danimarka	25
Türkiye	18

YÜZDE 1 VERGİ ALINAN BAZI ÜRÜNLER

- Kuru üzüm, kuru incir, kuru kayısı, ceviz, fındık, antep fıstığı, çam fıstığı, yer fıstığı, kestane, leblebi, ayçiçeği çekirdeği, kabak çekirdeği.

- Mazı, palamut, kendir tohumu, kanola (kolza), kitre.

- Buğday, arpa, mısır, yulaf, çavdar, darı, çeltik, soya, kuru fasulye, kuru barbunya, kuru bakla, nohut, mercimek, patates, kuru soğan, sarımsak, zeytin, zeytinyağı, küçük ve büyükbaş hayvanlar (arılar dahil).

- Buğday unu, buğday unundan imal edilen ekmekler (kepekli olanlar dahil, diğer katkı maddeliler hariç), yufka.

- Buğday, arpa, mısır, çeltik, fasulye, yer fıstığı, ayçiçeği, soya, şeker pancarı, patates, pamuk, nohut, yonca, korunga, adi ve diğer fiğler, sorgum, sudan otu ve sorgum-sudan melezinin sertifikalı tohumlukları ile sertifikalı meyve fidanları.

- Gazete ve dergiler.